Bavyera’da ülkeden ülkeye, şehirden şehire seyahat
Bavyera ve Bavyeralılık sadece Almanya ile sınırlı değil. Güneydeki yakın komşulardan Avusturya ile tarihten gelen bağlar ve coğrafi yakınlık iki ülkenin sınır şehirlerini birbirine bağlamak gerektiğinde önemli bir avantaj olmuş. Alman Demiryolları (DB) “Bavyera Bileti” adıyla sunduğu özellikli biletle oldukça ekonomik ve işlevsel ulaşım imkanı sağlamış. Buradan ve bu siteden ayrıntılı bilgiye erişmek mümkün.
Biz de Münih-Salzburg arasını Bavyera Biletiyle, trenle aldık. Seyahat yaklaşık iki saat sürdü. Tren tertemiz, insanlar gürültüsüz, pencerenin hemen dışı çoğunlukla sağlı sollu doyumsuz bir yeşille boyalıydı. Köylerden, şehirlerden, pırıl pırıl istasyonlardan geçtik. Salzburg’a nasıl vardık anlamadık. Meridian tren işletmesi, Bayern ve Avusturya bölgesinde yerel ulaşım işinde olan önemli bir şirketin (Transdev GmbH) markası.
Tren yolculuğunun böylesini herkes kabul eder; tren temiz, pencerenin dışı yemyeşil, gidiş hızlı
Salzburg Hbf ve Meridian treni (Bavyera ve Avusturya bölgesinde lokal tren işletmesi)
Salzburg’la ilk karşılaşmada sakinliğin ve sanatın şehri olduğunu hemen hissediyorsunuz. Toplu ulaşım araçları olsa da her yere yürüyerek gitmek mümkün. Merkez tren istasyonuyla otelimizin arası yaya olarak 8 dakikalık bir zaman alıyor.
Yaz ve kış turizmi açıdan önemli bir kent olan Salzburg nitelikli konaklama imkanlarıyla olduğu kadar fiyatlandırma bakımından da farkını hissettiriyor. Avrupa’nın pek çok kentine kıyasla konaklama pahalı. Otel görevlileriyle ilk temasımız sıcak bir ortamda gerçekleşiyor. Oda anahtarı ile beraber turistik şehir haritası, bulunduğumuz konumun işaretlenmesi ve buradan başlayarak nereleri görmemizin önerildiği konularını kapsayan kısa bir brifing veriliyor. “Biz burada ya yürürüz ya da bisiklete bineriz” denilerek toplu ulaşım araçlarına pek ihtiyacımızın olmayacağı söyleniyor. Hallstatt’a gitmeyi düşünüyorsak sabah erken saatte Hbf önündeki peronlardan hareket eden Bad Ischl otobüsüne binmemiz öneriliyor. Bilgi ve ilgi aynı anda zuhur ediyor.
Valizleri odaya bırakıp hemen kent keşfine en yakından başlıyoruz.
Minyatür sanat şehri Salzburg’da gezmek
Mirabell Palace and Gardens (Mirabell Palas ve Bahçeleri)
İtalyanca bir kelime olan “Mirabell”, “takdire şayan-mirabile” ve “güzel-bella” kelimelerinin birleşiminden meydana gelmiş. Mirabell Palas’ın Mermer Salonu eskiden önemli düğünlere ve konserlere mekan olmuş. Mozartlar da burada müzik yapmışlar. Şimdilerde Salzburg Belediye Başkanlığının bazı birimleri buradaymış.
Mirabell Bahçeleri’ni fotoğraf karelerine sığdırmak pek mümkün değil
Bahçeler, şehrin göbeğinde Barok zevk bahçeleri olarak 1690’da başpiskopos Johann Ernst von Thun tarafından tamamen yeniden tasarlanmış. Geometrik düzenleniş katedral ve kaleye yönelik bir görsel yönelime uygun ve ihtişamlı bir görüntü sağlamış.
Çeşitli bölümleri olan geniş bahçe (aslında bildiğin park) pek çok filme ve müzikale de mekan olmuş.
Mozart’la özdeşleşmiş bir kent, Salzburg
Mirabell Bahçelerinden çıkıp şehre doğru yürürken kalabalıkların olduğu yerlerde ya Mozart’la ilişkili bir anı ya da ruhunda Mozart olan bir sanat eserine dair bir yapı dikkate geliyor.
1756’da Salzburg’da doğan W.A. Mozart bir müzik dehası olarak anılıyor. Doğduğu, yaşadığı evler, dokunduğu müzik enstrümanları, ardında bıraktığı her şey sergi konusu olmuş. Kısa ömrüne 600’den fazla bestelenmiş eser sığdırmış. Yaşamını konu alan kitaplar, filmler çok da kolay bir hayat yaşamadığını anlatır. 17 yaşında Salzburg Sarayında müzisyen olmak ama bunun tatminsizliğiyle yollara düşmek… Ömrünün geri kalanında Viyana’ya damga koymak… Şimdi hem Viyana da hem de doğduğu kent olan Salzburg’da her yerde her şeyde adı ve ruhu yaşayan kimse olmak…
Mozart’ın izi olan evlerden biri
Yürümenin keyif olduğu Salzburg sokakları
Temiz, sakin, huzurlu Salzburg caddeleri
Kentin her yerinde Mozart’a ilişkili bir sunumun olduğu dikkatten kaçmıyor
Salzburg romantik olduğu kadar kasvetli de bir şehir. Sırtı Hohensalzburg Kalesine yaslanmış, dar bir alana sıkışmış izlenimi veriyor. Yüksekten bakınca çevresi yemyeşil ancak kent merkezinde daha çok beyaz ve gri renk hakim. Elbette rengi kirli kahverengiye-yeşile çalsa da Salzac Nehri kent dokusuna müthiş pozitif bir katkı veriyor. Şehri nazikçe ikiye bölen nehrin kale tarafı dar sokakları, şirin küçük dükkanları, sürekli bir kaç etkinliğe mekanlık yapan meydanları bu bölgeyi daha canlı ve turistik hale getirmiş.
Batı Avrupa’da böylesi kentler az değil. Ama burası dar alana yerleşimiyle, tarihe tanıklık etmiş yaşam ve yapı izleriyle etkileyici bir şehir. Yeni diye anılacak binalar dahi eskinin barok ruhunu yaşatmak üzere yapılmışlar. Dokunduğunuz her duvar, ayak bastığınız her parke taşı ya da içine girip dar koridor ve merdivenleri aşarak dolaştığınız her mekan sizi yüzlerce yıl ötesine alıp götürüyor. Zihniniz o zamanın sözcüklerine ve his dünyasına dair bir birikimden mahrum değilse başka bir iklimle donanmış olarak sürüyor zamanda yolculuğunuz. İçinde aşırılık barındıran hiçbir şeye rastlamamış olmak bir tesadüfün eseri mi? Kesinlikle bu bir rastlantı değil kanımca. Çünkü bu ince ruhun iklimi yerle halktan ziyaretçisine kadar herkesi içine almış bir şekilde. Huzurlu bir kent işte. İtiş-kakış yok, telaş yok, bağırma-çağırma yok…
Landestheater (Federal Devlet Tiyatrosu), ilginç bir yapı ve yönetim şekli olan tiyatro birliği. Merak edenler için buraya bir yazı bağlantısı bırakıyorum
Salzac Nehri üzerindeki yaya geçişini Marko-Feingold-Steg Köprüsü “aşk ve bağlılık” kilitleriyle daha renkli
Salzac’ın rengi pek tatmin edici olmasa da şehre dekoratif katkısı büyük
Neredeyse kolkola gezilen ama kimsenin kimseye dokunmadığı Salzburg’un dar sokakları
Sessiz şehir Salzburg
Salzburg semt pazarı
Salzburg Katedrali
Daracık kent sokaklarının arasında geniş boşluklar ve bu alanların hiç “boş’ olmaması
Dağın bittiği yerden şehir başlıyor ve Mozart o şehre yüzyıllardır nefes aldırıyor
Şehir, hayvan ve insan; ne güzelsiniz
Salzburg’un çarşı bölgesi, daracık sokakları, şirin mekanlarıyla
Festung Hohensalzburg (Hohensalzburg Kalesi)
540 m yüksekteki Festungsberg Dağı, Kuzey Alplerinin uzantısı olarak değerlendiriliyor. Tarihi demir çağına kadar gidiyormuş. Üzerinde bulunan kale 1077 yılında yapılmış. Avrupa’nın en iyi korunmuş Ortaçağ kalelerinden biri olarak kabul görüyor. Zaman içinde yapılan eklerle ihtişamlı bir görünüm kazanmış. Dış duvarları gibi kalenin içi de çok iyi korunmuş durumda. Kale hiçbir zaman ele geçirilememiş olmasıyla da bir ün sahibi.
Kale içinde bir çok bölüm ve ve her biri ziyarete açık. Hatta kalede resim sergileri, nikah törenleri, tiyatro, kukla gösterileri vb. etkinlikler yapılabiliyor. Ortaçağ denince insanın aklına o dönemdeki işkenceler ve konuya dair çeşitli demir aletler de geliyor maalesef. Kalede bunların sergilendiği bölümler de mevcut. Şehirden buraya gelmenin en kolay yolu 1892’de yapılmış füniküleri (raylı taşıma aracı) kullanmak. Yaya olaraksa 20 dakikalık bir tırmanışla çıkılabiliyor.
Salzburg’a kalenin avlusundan bakarak şehri anlamak, hissetmek, yorumlamak ve sanatın bu şehre neden bu kadar yakıştığına dair fikir yürütmek mümkün. Ben bir yaz akşam üzerinde yüksekten seyir esnasında, şehri ikiye bölmüş öylece süzülen Salzac Nehrini ve dar sokaklarında sınırlı hareketlerle dolanan insanları izlerken “böyle bir şehirde doğmuşsun Mozart olmayıp da ne yapacaktın” demiştim.
Kalenin web sitesine buradan erişebilirsiniz.
Füniküler (FestungsBahn)
Kalenin içi de dışı kadar diri, yapılar sağlam, içlerinde görülecek çok şey var
“Böyle bir şehirde doğmuşsun Mozart olmayıp da ne yapacaktın”
Ortaçağ’dan bugüne
Yakın çevresiyle Salzburg
Schloss Hellbrunn (Hellbrunn Sarayı)
Salzburg’a 25 dakika mesafedeki Hellbrunn Sarayı zamanında yazlık konut olarak kullanılırmış. Günümüzde bu sarayın turistik bir ziyarete konu olmasının sebebiyse yemyeşil bir doğa parçasının içinde yer almasının yanı sıra hünerli çeşmeleri ve fıskiyeleri. Su oyunlarını görmek için buraya geldiyseniz bir rehber eşliğinde açık ya da kapalı alanda yer alan çokça sayıda eğlenceli su gösterilerine tanıklık edebilirsiniz. Ayrıca sarayın süslü odaları ve sergileri de gezilebiliyor. Buraya tanıtıcı, fikir verici bir video bırakıyorum.
Rehber eşliğinde gezerken onun uyarılarını dikkate almak gerekiyor. Çünkü hiç beklenmedik bir anda bir su fışkırığına maruz kalınabiliyor. Kraliyet masasında otururken yer altından fışkıran sular, küçük ve hareketli oyuncakların su otomatı olarak kullanılması, mekanik tiyatro, hayvan görünümlü süslü çeşmeler… 1965 yılında en iyi film Oskar’ı alan Sound of Music müzikalinin büyu1k kısmı Salzburg, Hellbrunn Sarayı ve çevresinde çekilmiş. Unutulmaz sahnelerden biri olan Sound of Music Gazebo bölümünü buradan izlemek mümkün ve sarayın bahçesinde bir çardakta çekilmiş.
Elli yıl sonra oyuncularla yapılan bir söyleşi programı hem filmi hem de bu yazının konusu olan Hellbrunn çevresini çok güzel anlatıyor.
Vaktinde başpiskoposun yazlık sarayı gezmeye, görmeye değer içeriği ile ziyareti hak ediyor kısacası.
Salzburg Hbf (Südtiroler Platz)’da 25 numaralı otobüsle kısa sürede Hellbrunn’e gelmek mümkün.
Hellbrunn Sarayı mütevazı dış görünüşüyle değil belki ama içeriğiyle davetkar
Sarayın içi hem çok süslü hem de özellikle hayvan objeler mühiş gerçekçi
Kral masasının olduğu bölüm. Eğlenceli su parkında her an bir su şaplağına maruz kalabilirsiniz
Untersberg Dağı
Untersberg, Berchtesgaden Alpleri’nin en kuzeydeki masifin adı. Berchtesgaden ise Almanya-Avusturya arasındaki sınırı belirleyen bir mahmuz. En yüksek noktası 1.973 metrede. Buranın üne kavuşmasında da yine The Sounds of Music’in etkisi olmuş. Buraya “dengesiz zirve” namı kazandıran olaysa filmin açılış sahnesinde Julie Andrews’in “The Hills Are Alive” şarkısının çekimlerinin Almanya tarafında yapılmış olması. Çünkü burası tam iki ülke arasına denk geliyor. Filmin sonunda ailenin İsviçre’ye kaçışlarında dağa tırmandığı yer de burası.
Ayrıca bu dağ Salzburg fotoğraflarında da kendini gösterirmiş illa. O nedenle de “ayırt edici” gibi bir namı da varmış.
Untersberg’e Hellbrunn’den devamla gelmek en mantıklısı. Saray gezisinden sonra tekrar 25 numaralı otobüsün geçtiği durağa (anayolda) gelerek yine burada inilen duraktan otobüse binip Untersberg’a (yaklasık 20 dakika) gitmek uygun olur.
Untersberg’e ulaşınca teleferik (Untersbergbahn) istasyonu ve gidilecek dağın bir kısmı hemen önümüzde oluyor. Sitesi burada. Şahane Alp ve yeşil alan manzaraları ile beslenerek yukarıya çıkılıyor. Fikir vermesi açısından şu video işinize yarayabilir. 1776 metrede, hele açık bir havada çevreyi izlemek, fotoğraf çekmek, yürüyüş yapmak, restoranda yemek-içmek… Keyifli bir gün…
Untersberg Dağına teleferikle ulaşım eşsiz doğa manzaraları vaadeder
Şanssızlık ki Untersberg ziyaretimiz yağmurlu ve soğuk bir ağustos gününe denk gelmişti. Alplerdeydik, deniz seviyesinin 1800 metre kadar üzerindeydik.
Untersberg’in bitkileri
Hallstatt
Salzburg’a gelince görülmesi mutlak gerekli yerlerden biri de Hallstatt olmalı. Bu şahane köy müthiş güzel fotoğraflar veriyor. Ayrıca bu bölge tuz madenciliği açından da önemli. Dünyanın ilk tuz madeni bu köyü sırtındaki dağda. O nedenle Salzburg’da erken yola çıkmak ve zamanı iyi değerlendirmek lazım.
Bu konu hakkında daha önce bir yazı yazdığım için buraya bir ek yapmayacağım. Hallstatt’ı ve tuz madenini merak edenler için buraya bir bağlantı noktası bırakıyorum.
Yol boyu yeşil
Bad Ischl tren istasyonu ve içindeki kafe-fırın
Bad Ischl tren istasyonu ve otobüs terminali
Bad Ischl
Hallstatt
Hallstatt
Hallstatt
Dönüş yolu
Salzburg Card
Uzun bir yazı oldu farkındayım ama Salzburg anlat anlat bitmedi. Bir de bu Salzburg karttan iki söz edeyim. Bu tip kartlar hemen turistik şehirde var. Ama bu kart kadar işlevsel olanı enderdir. Sizi gezdirmek ve ödemelerde indirimler yapmak için neredeyse bahane arıyorlar. Çok yararlı bir kart. Burada web sitesi var. Erişip siz de kendi uygunluğunuzu değerlendirebilirsiniz.
